Nhượng quyền thương hiệu 0Đ nở rộ trong thị trường cà phê

Thời sự - Kinh tế 17/07/2020 17:22 Chiều

Thị trường cà phê vốn luôn mảnh đất màu mỡ cho nhiều nhà đầu tư khởi nghiệp. Đặc biệt thời điểm hiện tại các chuỗi cửa hàng cà phê nhượng quyền 0Đ mở cánh cửa mới để các nhà đầu tư thực hiện mơ ước kinh doanh của mình.

Với ưu điểm có sẵn mô hình kinh doanh có tiếng, hệ thống quản lý vận hành, bộ công thức đồ uống độc quyền nên nhượng quyền thương hiệu đã nở rộ trong thị trường cà phê.

Trước đây để có thể mở một mô hình kinh doanh nhượng quyền ở phân khúc cao như Highlands Coffee, người kinh doanh phải bỏ ra chi phí đầu tư ban đầu lẫn phí nhượng quyền 3,5-5 tỉ đồng. Với phân khúc tầm trung như chuỗi Viva Star Coffee, chi phí đầu tư ban đầu hết 1,3-1,8 tỉ đồng và phí nhượng quyền được tính theo năm năm với số tiền 286 triệu đồng. Nhìn chung với những mô hình quán cà phê cao cấp và trung cấp, do chi phí đầu tư ban đầu lẫn phí nhượng quyền cao nên phải 1,5-2 năm mới có thể hoàn vốn.

Sau này các thương hiệu khác ở phân khúc trung bình mở ra phí nhượng quyền thấp hơn được nhiều nhà kinh doanh lựa chọn. Bởi chi phí ban đầu bỏ ra ít, thu hồi vốn nhanh (trên dưới một năm), phù hợp với khả năng của nhiều người. Đơn cử như với Milano, người kinh doanh chỉ cần bỏ ra chi phí ban đầu khoảng 185-300 triệu đồng là có một mô hình nhượng quyền mà không phải trả phí quản lý. Kèm theo đó, phí nhượng quyền cũng nhẹ nhàng. Ví dụ, phí nhượng quyền trong hai năm đầu là 5,5 triệu đồng; từ năm thứ ba trở đi, phí nhượng quyền tăng lên khoảng 13 triệu đồng. Có lẽ vì chi phí bỏ ra ít mà sau tám năm kể từ 2011 đến nay, Milano sở hữu đến 1.400 cửa hàng tại 52 tỉnh, thành.

Nhất là thời gian gần đây nhiều thương hiệu đã áp dụng nhượng quyền 0Đ như: Kadi cafe, E-Coffee, Laika Coffee… với phí nhượng quyền và quản lý là 0 đồng. Mô hình này đã tạo ra một làn sóng bùng nổ mạnh mẽ với tốc độ đăng ký mở mới từ các đối tác nhượng quyền.

Với mô hình này lời, lỗ được định đoạt bằng lượng khách hàng. Việc nhượng quyền thương hiệu từ một hãng uy tín sẽ cung cấp cho người kinh doanh nền tảng thương hiệu, độ tin cậy từ người tiêu dùng cũng như cung cấp công thức pha chế, quản lý cửa hàng. 

Để lựa chọn giữa việc tự mở một cửa hàng và chọn lựa mở cửa hàng với phí nhượng quyền 0Đ thì việc tự mở cửa hàng rủi ro rất cao. So với hình thức nhượng quyền, việc tự mở và kinh doanh cà phê sẽ gặp nhiều trở ngại hơn như người bán phải tự dự đoán thị trường, phân khúc phục vụ; tự tìm nguồn nguyên liệu, công thức pha chế và xây dựng hình ảnh. Song việc nhượng quyền cũng mang lại nhiều rủi ro cho người kinh doanh. Chẳng hạn các chi phí bỏ ra không được phép chiếm quá 80% doanh thu, tức tỉ suất lợi nhuận tối thiểu 20%.

Ngoài ra về các vấn đề an ninh, an toàn thực phẩm thì mô hình nhượng quyền đảm bảo hơn nhiều. Được pháp luật  bảo hộ, về luật pháp tạo nên sự tin tưởng của khách hàng.

Trên thực tế không phải cứ 0 đồng là thành công nhưng đây là con đường để các nhà kinh doanh đi ngắn nhất và an toàn khi mở

Đánh giá về hình thức nhượng quyền 0 đồng, chuyên gia thương hiệu Lý Trường Chiến cho rằng nhìn chung trong cạnh tranh hình thức hạ giá hoặc khuyến mãi 0 đồng nhằm tạo sự chú ý, đem lại hiệu quả kinh tế nhanh chóng. Tuy vậy, mô hình này không được nhiều doanh nghiệp áp dụng lâu dài và thông thường các ông lớn ít sử dụng chiêu thức này.

Cũng theo ông Chiến, phương thức này chỉ phù hợp với những cửa hàng có phân khúc bình dân hoặc mô hình cà phê mang đi, bởi chỉ khi đó chuỗi cà phê mới tạo ra lợi nhuận. Mặt khác, khi phân khúc tầm trung và cao cấp ngày càng chật hẹp thì nhóm bình dân, người có thu nhập thấp là đối tượng tiềm năng. Ở nhóm này, thị trường khá lớn, lại dễ phục vụ nên nếu xây dựng mô hình đúng gu, giá hấp dẫn thì lợi nhuận khá lớn vì chi phí đầu tư không cao.

Đồng quan điểm, song một chuyên gia kinh tế cho rằng điểm yếu lớn nhất trong kinh doanh nhượng quyền của doanh nghiệp Việt Nam là sự hiểu biết và kinh nghiệm hạn chế. Cùng với đó là tư duy ngắn hạn, chỉ muốn kiếm lời thật nhanh; xây dựng hệ thống phân phối phần lớn để bán hàng nhanh mà ít chú ý đến chất lượng, xây dựng hệ thống nhận diện thương hiệu.

Bên cạnh đó, nhiều nhà đầu tư vào hình thức nhượng quyền là tay ngang, kiến thức chuyên môn về quản lý chưa vững. Hệ quả là sự gãy đổ cả ở bên bán và bên mua thương hiệu. Trên thực tế, thị trường đã chứng kiến nhiều cuộc chia tay về mô hình cà phê nhượng quyền như Gloria Jean’s Coffees, chuỗi cà phê NYDC… do kinh doanh không đạt hiệu quả.

“Không phải cứ đầu tư vào thương hiệu 0 đồng là sẽ thành công, lợi ích ban đầu luôn đi kèm rủi ro sau đó. Nếu như không định vị được đặc điểm khách hàng, thị trường thì dù kinh doanh sản phẩm của thương hiệu nổi tiếng đến đâu cũng có nguy cơ bị thất bại” – vị chuyên gia trên bày tỏ.